Op vakantie méér ruzie met je partner? Nee hoor, zeggen experts: ‘Vakantie kan een bindmiddel zijn’
De vakantie wordt vaak gezien als relatietest – maar waarom zou je die tijd samen niet juist aangrijpen om jullie band te verbeteren? Met deze tips van relatiepsychologen kom je dichter bij elkaar.
Het is wat de Britten noemen een make or break: vakantie. Want ja, na de zomer krijgen zes op de tien scheidingsadvocaten inderdaad meer aanvragen binnen om een scheiding in gang te zetten dan in de rest van het jaar, blijkt uit een enquête van de vereniging van Familierecht Advocaten en Scheidingsmediators.
Vermoedelijk omdat de vakantie hét moment is waarop hectische tweeverdieners – enigszins onthand zonder de gebruikelijke stapels overwerk, sportverplichtingen of Netflix-series – elkaar voor de tent zitten aan te staren in het besef dat ze elkaar eigenlijk niets meer te melden hebben. Om dan, na 48 uur op elkaars lip, te belanden in een niet-aflatende reeks ruzies en irritaties.
Waarom vakantie een oppepper voor je relatie is
Maar klopt dat beeld wel? Niet volgens vakantieonderzoeker Jessica de Bloom. Mits je niet al in een diepe relatiecrisis zit, is vakantie juist een oppepper voor liefdesverhoudingen, blijkt uit haar onderzoek.
De Bloom ondervroeg bezoekers die een lang weekend of midweek in een Hollands vakantiedorp hadden geboekt over hun welzijn en hun liefdesrelatie. Wat bleek? Stellen praten op vakantie juist veel meer met elkaar dan thuis en die gesprekken zijn ook nog een stuk diepgravender. Dat wil zeggen, koppels waarderen hun gesprekken hoger dan thuis, namelijk met het cijfer 8.
Op vakantie zijn we minder gestrest, waardoor we aardiger zijn voor elkaar
En hoe meer ze met elkaar van gedachten hadden gewisseld, hoe beter ze hun gesprekken vonden. Dat had weer invloed op hoe ze zich over de hele linie voelden: ze kwamen meer los van hun werk, waren relaxter en genoten meer van de activiteiten die ze ondernamen.
‘Vakantie kan echt een bindmiddel zijn’, zegt De Bloom. ‘Ook voor gezinnen met kinderen, trouwens. Vooral omdat ze in die periode veel meer tijd met elkaar doorbrengen dan in het dagelijks leven. En ze zijn minder gestrest, waardoor ze aardiger zijn voor elkaar.’
Juist op vakantie wil je aan je relatie werken
Dat idee had relatietherapeut Annemieke Evers ook. Toen ze jaren geleden over de Spaanse rotskust uitkeek, naar de opspattende golven en smalle hikingpaadjes in een mediterrane temperatuur, bedacht ze: ‘Is de Costa Blanca niet een veel betere biotoop voor mijn cliënten om aan hun relatie te werken dan mijn praktijk in Weesp? Zeeën van tijd hier, weg van de dagelijkse besognes. Ontspanning.’
Ze besloot de eerste relatievakantie van Nederland te organiseren. Vijf stellen trokken naar Spanje en combineerden relatiecounseling en groepsgesprekken met veel vrije tijd, waarin ze konden wandelen, duiken of paella leren maken. Het bleek een gouden greep.
‘Partners die al lang bij elkaar zijn en van wie de relatie een beetje sleets is geworden, herontdekken waarom ze elkaar ook alweer zo leuk vonden’, legt ze uit.
‘Jonge ouders praten weer eens over iets anders dan de kinderen en het huishouden. Dat soort gesprekken schiet er bij drukke tweeverdieners gemakkelijk bij in. Vakantie leent zich er bij uitstek voor om op een leuke manier aan je relatie te werken.’ Ook zonder de begeleiding van een therapeut, trouwens.
Lees ook: Relatieproblemen? Deze issues komen zelfs in de beste relaties voor
Wat stress met onze relaties doet
Mensen zijn meer ontspannen op vakantie’, beaamt Esther Kluwer, bijzonder hoogleraar duurzame relaties en welzijn aan de Radboud Universiteit Nijmegen. ‘Omdat de stressor – bij veel mensen hun werk – even weg is. En van werkstress weten we weer dat het een negatief effect heeft op de relatie.’
Dat blijkt uit haar onderzoek onder 313 tweeverdieners met jonge kinderen, aldus Kluwer, maar ook relaties van kinderloze stellen hebben te lijden onder werkstress.
‘Wie in beslag wordt genomen door werk of iets vervelends als een dreigend ontslag of conflict, is minder psychisch beschikbaar voor kinderen en partner. Hij of zij communiceert daardoor minder constructief, trekt zich sneller terug en wordt eerder boos, en dat heeft dus effect op de relatiekwaliteit. In de vakantie wordt die psychische beschikbaarheid juist enorm verhoogd.’
Lees ook: Ben ik veilig bij jou? Hoe onze hechtingsstijl ál onze relaties beïnvloedt
Bronnen: A. Aron e.a., The experimental generation of interpersonal closeness. A procedure and some preliminary findings, Personality and Social Psychology Bulletin, 1997 / J. de Bloom e.a., Positive tourism, Routledge, 2016 / J. de Bloom e.a., Effects of short vacations, vacation activities and experiences on employee health and well-being, Radboud Universiteit Nijmegen, 2012 / A. Durko e.a., Family and relationschip benefits of travel experiences. A literature review, Journal of Travel Research, 2013 / E. Kluwer e.a., Knock, knock, anybody home? Psychological availability as link between work and relationship, Personal Relationships, 2013
Meer intimiteit op vakantie
Als we meer tijd voor elkaar nemen of als de omgeving verandert, zien we elkaar weer ‘echt’. De volgende tips helpen om je relatie op vakantie weer nieuwe energie in te blazen.
1. Stel elkaar intieme vragen
Laat de gesprekken tijdens de vakantie bewust nog een laagje dieper gaan. Bijvoorbeeld door elkaar heel persoonlijke vragen te stellen, zoals deze 36 vragen voor je partner voor meer intimiteit, van het Amerikaanse psychologenechtpaar Arthur en Elaine Aron.
2. Doe (spannende) dingen
Ga je liever wat doen? Dat kan volgens Aron ook. Samen enerverende dingen beleven en nieuwe ervaringen opdoen, verrijkt je relatie. Volgens Aron hebben mensen niet alleen behoefte aan verbondenheid, maar ook aan nieuwe prikkels en ervaringen. Wie samen nieuwe dingen ontdekt, groeit ook samen. En leuke bijkomstigheid: ook het seksleven knapt daarvan op.
3. Haal na de vakantie regelmatig samen herinneringen op
Tijdens een vakantie creëer je gezamenlijke en blijvende herinneringen. Ook dat doet de relatie goed. Je bouwt aan een soort gedeelde identiteit. En hoe hechter de relatie, zo blijkt uit een onderzoek naar geheugentaken bij stellen, hoe rijker en gedetailleerder de gezamenlijke herinneringen.
