8 redenen om (onbewust) vast te willen houden aan stress
Stressexpert Theo Compernolle noemt acht redenen – met een knipoog – waarom stress loslaten niet altijd even makkelijk is.
Je wilt wel minder stress hebben, maar het lukt niet. Het lijkt wel of je toch wilt blijven stressen. En misschien is dat ook zo, want er zijn legio redenen om (onbewust) vast te willen houden aan stress. Neuropsychiater en psychotherapeut Theo Compernolle geeft acht redenen waarom stress loslaten lastiger is dan je denkt:
- Stress helpt om belangrijk te lijken. Iedereen die er zo gestrest uitziet geeft de indruk heel hard te werken en iets heel belangrijks te doen.
- Stress helpt om afstand te bewaren en intimiteit te vermijden. Van iemand die zo hard bezig is met belangrijke dingen, kun je geen emotionele band verwachten. Met al die stress is het ook gewoon niet leuk om bij je in de buurt te zijn.
- Stress helpt verantwoordelijkheden te vermijden. Iemand die zo gestrest is kun je niet nog meer werk geven, en zeker niet lastigvallen met allerlei onbelangrijke (huishoudelijke) klusjes.
- Stress geeft een kick: Het is een goedkope drug, je kunt jezelf op ieder gewenst moment een dosis toedienen. Zo raak je verslaafd aan je eigen adrenaline.
- Stress helpt succes te vermijden. Waarom het risico lopen om ‘succesvol’ te worden, met alle verantwoordelijkheden die daarbij horen? Negatieve stress houdt je prestatieniveau laag genoeg om geen risico op succes te lopen.
- Stress geeft carte blanche om je autoritair te gedragen. In crisissituaties is het vaak sociaal geaccepteerd om je autoritair te gedragen en anderen te commanderen (‘Doe gewoon wat ik zeg!’).
- Stress is een goed excuus om ongezond te leven. Als je erg negatief gestrest bent, begrijpen anderen wel dat je te veel rookt, te veel drinkt, ongezond eet en te weinig beweegt.
- Stress is een goede reden om beloftes niet na te komen. Als je zo onder druk staat, wordt het wel vergeven als je je vrouw, kinderen en vrienden verwaarloost.
Lees ook: Controle houden of leren loslaten: wat heb je in de hand en wat niet?
Welke signalen wijzen op te veel stress?
Stress kan allerlei lichamelijke klachten veroorzaken; Welke dat zijn, hangt af van de vraag of iemand last heeft van acute stress of al is beland in de fase van chronische stress, schrijft Christina van der Feltz-Cornelis in haar boek Het stressbeeld. Mensen kunnen overigens lang blijven hangen in de acute fase als ze af en toe nog weten te ontspannen.
Bij acute stress staat het zelfbehoud centraal. Daarvoor wordt het sympathische zenuwstelsel actief, de ‘actietak’ van het autonome zenuwstelsel. Ademhaling en hartslag versnellen, de spieren spannen zich, de zintuigen worden extra scherp.
Bij chronische stress worden mensen vaak somber. Logisch: wanneer we te lang in een lastige situatie zitten, worden we moedeloos. Doordat het lichaam al zo ver heen is, kunnen de klachten die bij deze fase horen hardnekkig zijn.
Lees meer: Dit zijn de fysieke signalen van (te veel) stress