Nieuw onderzoek: ‘duistere persoonlijkheidstrekken’ hangen samen met in hoeverre mensen zich online politiek uiten

Wie zich weleens op social media begeeft, zal het niet verbazen: zogenaamde ‘donkere persoonlijkheidstrekken’ blijken samen te hangen met in hoeverre mensen zich online politiek uiten. Dat concluderen onderzoekers van de Nanyang Technological University in Singapore.

Uit gegevens van inwoners van de VS en zeven Aziatische landen blijkt dat mensen die hoog scoren op psychopathie en die bang zijn om buiten te boot te vallen vaker online politiek actief zijn. Narcisme blijkt bovendien in drie landen van de acht landen samen te hangen met ‘participatie’.

Mensen die hoog scoren op cognitieve vaardigheden laten zich online juist minder vaak over politiek uit. Opvallend: de samenhang tussen psychopathie en participatie is sterker bij mensen die lager scoren op cognitieve vaardigheden, wat kort door de bocht ­gezegd doet vermoeden dat mensen die weinig snugger én psychopathisch zijn online waarschijnlijk het meest van zich laten horen.

Het duistere trio

Psychopathie en narcisme vormen samen met machiavellisme de zogenaamde Dark Triad: het duistere trio. De narcist heeft voortdurend aandacht en bewondering nodig en vindt dat hij recht heeft op een speciale behandeling. Hij houdt opmerkelijk weinig rekening met anderen. De psychopaat voelt geen angst of agitatie in situaties waarin de meeste mensen dat wel zouden doen. Deze eigenschap hangt het sterkst samen met antisociaal gedrag en criminaliteit. En de machiavellist is manipulatief en berekenend, en streeft het eigenbelang na, ook als dat ten koste gaat van anderen.

Lees meer: Psychopaat of toch een narcist?

Wat deze eigenschappen met elkaar gemeen hebben is een gebrek aan empathie. En ze hebben alle drie dezelfde uitbuitende sociale strategie, zei onderzoeker Peter Jonason van de universiteit van South Alabama eerder tegen Psychologie Magazine. Volgens hem is dat de fast life strategy, een levensstrategie die vooral op de korte termijn is gericht.

Dat er alleen een verband is gevonden tussen online politieke participatie en psychopathie en narcisme heeft waarschijnlijk te maken met het feit dat mensen met deze persoonlijkheidstrekken in tegenstelling tot de machiavellisten impulsief, emotioneel reactief en aandachtzoekend gedrag vertonen. Eigenschappen die op social media álle ruimte krijgen.

Bron: British Journal of Psychology, September 2025

Lees ook: Zo herken je narcisme met één vraag