Dit gebeurt er met je brein als je 10 minuten de natuur in gaat

Flinke schermtijd, volle agenda’s en een voortdurende stroom aan pushberichtjes en notificaties. We zijn druk en een hoge mentale belasting ligt voortdurend op de loer. Gelukkig is er iets dat écht helpt ontspannen: de natuur. En je hebt er maar een paar minuten voor nodig. Met dit experiment van 21 dagen ontdek je hoe kleine natuurmomenten invloed hebben op jouw welzijn.

Onze hersenen verwerken de hele dag door prikkels: appjes, deadlines, sociale media, het nieuws. Die constante stroom aan informatie zorgt voor een hoge cognitieve belasting, waarbij je brein overuren maakt. Toch zijn rust, herstel en meer mentale ruimte dichterbij dan je misschien denkt.

Hoe groot is het effect van natuur op je brein?

De natuur en het effect op mensen zijn al jaren onderwerp van onderzoek door wetenschappers. Die onderzoeken tonen aan wat het belang is van natuur voor je brein. Zo raakt volgens de Attention Restoration Theory onze aandacht gedurende de dag uitgeput, vooral door de gerichte concentratie die schermwerk vraagt. Een natuurlijke omgeving vraagt juist een zachtere vorm van aandacht. Je kijkt bijvoorbeeld naar wuivende bladeren of luistert naar vogelgeluiden, zonder dat het inspanning kost. Daardoor krijgt je brein de kans om te herstellen.

De Stress Recovery Theory is de theorie dat natuurlijke omgevingen kunnen helpen om het stressniveau te verlagen. Zelfs een korte blootstelling aan natuur kan al effect hebben. Daarnaast spelen kleine momenten van verwondering, die je vaak in de natuur ervaart, een belangrijke rol. Een opvallende wolkenlucht, de geur van regen, een specht die tegen een boom tikt: dit soort waarnemingen vergroten het gevoel van verbinding en helpen om negatieve gedachtenpatronen te doorbreken.

Kleine natuurervaring, groots effect?

Uren wandelen in een bos om zo dit effect te ervaren, is niet nodig. Want je ervaring met natuur hoeft helemaal niet groots te zijn. Ook in je eigen tuin, op een balkon met planten, in een park om de hoek of zelfs onderweg kan één boom tegenkomen, met een zingend vogeltje, al genoeg zijn. De kwaliteit van de ervaring blijkt hierbij vaak belangrijker te zijn dan de afstand die je aflegt. Toch lopen we vaak langs groen zonder het echt op te merken, op de automatische piloot of omdat we ons laten afleiden door een scherm. Het resultaat: een afgenomen waarneming van wat er om ons heen gebeurt.

Ga even groen: doe je mee?

Precies hier speelt de campagne Ga even Groen van IVN Natuureducatie op in. Het traint je om weer aandacht te hebben voor de natuur in je eigen, directe leefomgeving. Als je thuis bent, onderweg of op je werk.

IVN bedacht deze natuurverbindende ervaring voor een periode van 21 dagen. Gedragsonderzoek laat zien dat juist de herhaling essentieel is voor gedragsverandering. Hoe het werkt? Elke dag ontvang je een nieuw, kort natuurmoment in je mailbox: nooit langer dan 10 minuten, altijd uitvoerbaar rondom je huis, werk of buurt. Denk aan een paar minuten luisteren naar vogelgeluiden, de herfst ontdekken met stoepplanten en bladeren in je eigen straat, of op zoek gaan naar paddenstoelen in de buurt.

Trainen van aandacht voor natuur

Bij elk natuurmoment krijg je ook een verrassend weetje over de natuur dichtbij je huis en met een korte check-in en check-out ontdek je steeds wat dat moment precies met je doet. Zo bouw je stap voor stap bewijs op, gebaseerd op je eigen ervaring. Geen lange wandelingen dus en geen ingewikkelde opdrachten. Het maakt ook niet uit of je vaak buiten bent of juist niet, of je jong of oud bent, in een dorp woont of midden in de stad. Iedereen kan meedoen. Want overal is natuur. Het enige wat je nodig hebt? Een paar minuten tijd en de bereidheid om naar buiten te gaan.

Wat doet natuur met jou?

De effecten van natuur op onze hersenen zijn inmiddels uitgebreid onderzocht. Maar de belangrijkste vraag is niet wat de studies laten zien. De interessantste vraag is: wat doet natuur met jou?

Na 21 dagen heb je niet alleen meer van je eigen omgeving gezien, maar ook aan den lijve ervaren wat een paar minuten natuur met je kunnen doen. Veel van de mensen die je al voorgingen, merkten dat hun hoofd rustiger werd, dat ze zich meer ontspannen voelden en dat zelfs de kortste momenten buiten al verschil maakten.

Ga ook voor groen: Ervaar zelf wat de natuur met je doet