Het verlies van een huisdier hakt er bij veel mensen hard in, blijkt uit onderzoek: ‘Alsof een gezinslid is overleden’  

‘Het is maar een dier’, kreeg journalist Antoinette Scheulderman te horen toen ze kapot van verdriet was na het overlijden van haar teckel Bubbels. Mensen in haar omgeving namen haar rouw niet altijd serieus, maar voor haar was het alsof ze een deel van zichzelf had verloren, vertelde ze in De Volkskrant na het verschijnen van haar boek Dan neem je toch gewoon een nieuwe. Toen haar hond nog leefde, was ze gewoonweg gelukkiger, schreef ze. ‘Ik heb een jaar lang diep gerouwd. Het gemis was overal. […] Bubbels was een goed humeur op pootjes. Van haar aanwezigheid knapte ik altijd op.’

Scheulderman mag dan lacherige reacties hebben gekregen op haar verdriet, ze is bepaald niet de enige op wie het overlijden van een huisdier veel impact heeft. Voor bijna een op de vijf mensen is de dood van een huisdier het grootste verlies dat ze ooit hadden ervaren, blijkt uit recent Brits onderzoek.

Lees ook: Heb je een hond? Dit zijn de 5 voordelen voor je mentale gezondheid

Aan de bijna 1000 deelnemers werd gevraagd of ze verschillende vormen van verlies hadden meegemaakt − waaronder het overlijden van naasten, vrienden of een geliefd huisdier − en welk verlies het meest ingrijpend was. Ruim 84 procent had ooit met rouw te maken gehad, en ongeveer een derde had een huisdier verloren. Vrijwel iedereen uit die laatste groep bleek ook een persoon te hebben verloren. Tóch zei 21 procent dat het sterven van hun huisdier het meest ingrijpende verlies was geweest.

Verdriet om overlijden huisdier

Die heftige rouw blijkt ook herkenbaar voor lezers van Psychologie Magazine. Bijna 300 Instagrambezoekers reageerden op de stelling:

Ik ben weleens verdrietiger geweest om de dood van een huisdier dan van een mens  

Van hen antwoordde:

• 78 % Ja: ‘Het voelt alsof een gezinslid is overleden.’
• 12 % Nee
• 10 % Niet meegemaakt

Belang van een huisdier

Dat we zo verdrietig zijn om het overlijden van huisdieren is vrij logisch, als je bedenkt hoezeer mensen zich tegenwoordig aan hun huisdieren hechten. Volgens Nienke Endenburg, psycholoog en gedragsdeskundige verbonden aan de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht, is het emotionele belang van huisdieren de afgelopen decennia sterk toegenomen, vertelde ze eerder aan Psychologie Magazine. Zo’n 80 procent van de huisdierenbezitters ziet hun huisdier als volwaardig lid van het gezin.

‘Na de Tweede Wereldoorlog begonnen allerlei sociale verbanden af te brokkelen. Een dier kan ons geven wat andere mensen ons in principe ook kunnen geven, maar die hebben daar geen tijd meer voor’. Met andere woorden: er is meer eenzaamheid, en dieren kunnen de contactarmoede verzachten.

Endenburg ontdekte dat Nederlanders gemiddeld wel 8,5 maand rouwen om hun overleden dier. ‘Het maakt niet uit wat voor dier het is of hoelang je het dier al hebt. Het enige wat bepaalt hoelang je om een huisdier rouwt, is hoe sterk de emotionele band was die je met het dier had.’

Niet gek dus dat Scheulderman een jaar lang van de kaart was door het overlijden van Bubbels. Liefde is liefde. En wie je liefhebt, mis je als die er niet meer is.

Lees ook: Rouw om je huisdier: ‘Hoezo, het was maar een hond?’