Is het leven wel gemaakt om in balans te zijn? Online redacteur Lisanne van Marrewijk zoekt het uit
Het leven is één grote evenwichtsoefening, vindt online redacteur Lisanne van Marrewijk. Tussen drukte en rust, een agenda vol plannen of juist met ruimte voor spontaniteit, routine en verandering. Hoe vind je een balans die werkt?
Ik ben gek op drukte en afwisseling. Er zitten regelmatig meer taken in mijn dag dan uren, en uit enthousiasme plan ik mijn weekenden vaak vol, zonder rekening te houden met de praktische uitwerking daarvan.
Maar wie veel bezig is, moet ook rusten. Want, zo vertel ik mezelf, dat is goed voor me. En dus forceer ik mezelf om wat lucht in mijn dagen te brengen, om na een ochtendje rust te beseffen dat ik alweer behoefte heb aan reuring. Ik kan het niet, dacht ik daarom lang: een gebalanceerd leven leiden waarin ik rumoerige dagen afwissel met precies de juiste hoeveelheid lummelen en niksen.
Balans tussen drukte en rust
Als ik psycholoog en auteur van Nooit meer te druk Tony Crabbe mag geloven, is het helemaal niet zo gek dat ik moeite heb met het vinden van balans. ‘Er zijn twee diepmenselijke behoeftes die wat botsen’, vertelde hij eerder aan Psychologie Magazine. In de basis hebben we behoefte aan stabiliteit en rust: zonder ontspanning en routine kunnen we uiteindelijk niet functioneren en presteren. Maar om te kunnen groeien verlangen we evengoed naar nieuwigheid en uitdaging. Beide uitersten zijn belangrijk, maar kunnen ook tot een innerlijke strijd leiden.
Die strijd is mij niet vreemd. Hoe drukker ik ben, hoe harder ik mezelf vertel dat het minder moet, om dan opeens mijn agenda voor het hele weekend leeg te gooien. Maar dat is volgens Crabbe niet de beste aanpak. Evenwicht vind je niet in een leven dat semistabiel of semidruk is, maar in een stabiele basis van waaruit je drukte en uitdaging opzoekt. ‘Het is aan ons om de ultieme balans te vinden’, aldus Crabbe.
Past een rustig leven wel bij je?
Maar hoeveel rust heb je überhaupt nodig voor een gebalanceerd bestaan? Volgens de Vlaamse hoogleraar filosofie Ignaas Devisch wordt rust ook een beetje overschat. Het hedendaagse leven mag dan wel druk en veeleisend zijn, maar we hebben die actie en opwinding ook nodig. ‘Het kalme leven dat we zeggen te zoeken, past in werkelijkheid lang niet iedereen’, schrijft hij in zijn bestseller Rusteloosheid. Pleidooi voor een mateloos leven.
Een leven vol rust en regelmaat is simpelweg niet voor iedereen van levensbelang. Voor veel mensen is rust eerder een middel om op te laden en weer door te kunnen, niet zozeer een doel waaraan het leven moet voldoen. Volgens Devisch willen we onszelf namelijk blijven uitdagen en ontwikkelen. Nu we toch op deze aardbol rondlopen, stoppen we het liefst zoveel mogelijk leven in onze dagen.
We dénken dat we moeten vertragen en vaker onze rust moeten pakken, we krijgen immers genoeg te horen hoe hectisch het moderne leven is. Terwijl dat verlangen om bezig te zijn dus gewoon bij ons hoort. En met een reden: het zet ons aan om dingen te doen die ons energie geven.
Drukte maakt óók gelukkig
Voor de rustelozen onder ons – zoals ik – werkt het niet om rust in te plannen ‘omdat we dat nu eenmaal nodig hebben’. We hebben juist baat bij de nodige actie en opwinding. Juist het doen en in beweging zijn, maakt gelukkig. Zelfs ontspannen werkt voor rustelozen beter in de doe-stand, zoals fietsend of wandelend.
Dankzij Devisch begrijp ik waarom krampachtig rust nemen voor mij averechts werkt. Ik word er júist onrustig van (en onrust is, aldus Devisch, dan weer een negatieve stimulans). Rust is voor mij een middel om bij te tanken, bijvoorbeeld door een boek te lezen voor het slapengaan. Maar dat ik moet onthaasten en vaker zou moeten niksen, is iets wat ik mezelf heb wijsgemaakt.
Nu weet ik: rust is fijn en belangrijk, maar ik hoef het ook niet groter te maken dan het is. Het leven mag voor mij gewoon een drukke bedoening zijn.
Lees ook: Schrijver Maartje Wortel: ‘Rust maakt me onrustig’
