Marieke de Wit: ‘Mijn neven en nichten worden uitgenodigd een greep van de kist vast te pakken. Ik ook’
Amper een minuut voor het begin van de uitvaart loop ik de kerk binnen. Zogenaamd kalm, maar ondertussen probeer ik mijn adem onder controle te krijgen. Ik heb het laatste stuk gerend. Ik verwens mezelf in gedachten om mijn eeuwige net-op-het-nippertje. Niet erg gepast bij zoiets. En al helemaal niet nu, hier, bij deze mensen.
Degene die begraven wordt is een van mijn ooms. ‘Deze mensen’ zijn mijn familie: mijn oom en tante, mijn neven en nichten. Sinds het overlijden van mijn oma ruim dertig jaar geleden heb ik nauwelijks contact met ze gehad. Ik heb daar niet echt wat mee, zei ik altijd. Ze zijn totaal anders dan ik. Ik ben gewoon niet zo’n familiemens. En zo verstreken de jaren.
De kerk zit al vol, en hoewel ik me geneer voor mijn late aankomst besluit ik toch naar voren te lopen. Een vriendelijk knikje van mijn oom en tante. ‘Fijn dat je er bent’, zeggen ze. Ze schuiven een stukje op om plaats voor me te maken.
‘Toen hij in het ziekenhuis belandde kwamen ze aan zijn bed zitten, deze familieleden die ik zo slecht ken’
Mijn neven en nichten worden uitgenodigd een greep vast te pakken. Ik ook. De meeste tijd bracht hij in zijn eentje door in zijn appartement dat hij had volgestouwd met spullen. Zijn eigen koninkrijk, geel van de nicotine. Maar toen hij in het ziekenhuis belandde kwamen ze aan zijn bed zitten, deze familieleden die ik zo slecht ken. Uit alle hoeken en gaten van het land kwamen ze. Een keer of vaker, er was die laatste maanden van zijn leven zelden een dag waarop hij geen bezoek kreeg.
Op de begraafplaats moet de kist naar het graf worden gereden op een kar. Mijn neven en nichten worden uitgenodigd een greep vast te pakken. Ik ook. Het is een gek moment. Is dat wel gepast, vraag ik voorzichtig. Ja natuurlijk zeggen ze, jij hoort er toch ook bij? Daar lopen we, langzaam, de alleenwonende oom tussen ons in, die ons nu allemaal met elkaar verbindt. Dan tillen we de kist van de kar op de planken die dwars over het graf liggen. ‘Kijk elkaar aan terwijl je dit doet’, zegt de pastor.
Zachtjes zetten we mijn oom neer. Dan laten we hem los. Maar we kijken nog steeds naar elkaar.
Lees ook: Sociaal psycholoog Ap Dijksterhuis: ‘Gebrekkig sociaal contact is net zo dodelijk als roken’
