Hoe kom ik af van mijn verlegenheid?
De vraag
Helaas is door mijn verlegenheid m’n relatie beëindigd. Ik weet dat er meer in mij zit, maar dat het soms gewoon zo lang duurt voordat ik echt mezelf kan of durf te zijn bij iemand. Valt hier iets aan te doen? Kan ik van mijn verlegenheid afkomen?
Het advies
GZ-psycholoog Meta Tatakhan: ‘Verlegenheid heeft vaak een negatieve klank, alsof het een karakterfout is. Maar zo simpel is het niet. Verlegenheid ontstaat zelden alleen in jou. Ze ontstaat vaak in contact. Bij de een voel je je meer op je gemak dan bij de ander. Dat zegt dus niet alleen iets over jouw persoonlijkheid, maar ook over jullie ‘match’. Soms betekent sociale spanning simpelweg: we voelen of communiceren verschillend – en dat is waardevolle informatie.
Als je je vaak verlegen voelt in allerlei situaties, helpt het om nieuwsgierig te kijken naar wat er precies gebeurt. Op welke momenten klap je dicht? Wat probeer je dan te voorkomen?
Verlegenheid gaat meestal om zelfbescherming: je trekt je terug om afwijzing, schaamte of spanning te voorkomen. Misschien herken je de angst om niet interessant genoeg te zijn als je jezelf laat zien. Of raak je onder de indruk wanneer de ander veel ruimte inneemt.
Soms betekent sociale spanning simpelweg: we voelen of communiceren verschillend
Wanneer komt jouw verlegenheid op? Bijvoorbeeld als je je mening geeft, iets persoonlijks deelt of een behoefte uitspreekt? En wat doe je dan: aanpassen of stilvallen?
Uiteindelijk is je gezien voelen essentieel voor verbondenheid. Je hoeft jezelf niet ineens bloot te geven. Kleine stappen maken verschil. Spreek eens een voorkeur uit, deel iets kleins of zoek na spanning weer contact. Zo kan angst stap voor stap afnemen en groeit de ruimte om jezelf te zijn.’
Zelfvertrouwencoach Simone Donker: ‘Een kind krijgt het label ‘verlegen’ vaak opgeplakt door ouders die graag willen dat het sociaal wenselijker reageert. Terwijl sommige kinderen nu eenmaal wat langer nodig hebben of wat gevoeliger reageren in het contact met anderen.
Het is allereerst belangrijk dat je jezelf gaat accepteren zoals je bent. Je hoeft je niet extraverter of uitbundiger voor te doen; dan ga je alleen maar van jezelf balen als het niet lukt. Het is belangrijk dat je jezelf kunt zijn bij een toekomstige partner. Dat die geduld en begrip heeft voor jouw verlegenheid, en je helpt om je op je gemak te voelen.
Wat kan helpen: oefenen met oogcontact maken of ‘dag’ zeggen tegen mensen die je tegenkomt op straat. Voor een afspraakje kun je wat ademhalings- of ontspanningsoefeningen doen, zodat je je rustiger voelt. Ook kun je alvast bedenken wat je over jezelf wil vertellen. En beschouw zo’n afspraak niet als een date, maar als een ontmoeting met een mogelijk nieuwe vriend(in). Dat haalt de druk er wat af.’
