Waarom mensen vreemdgaan, aldus een relatietherapeut: ‘Affaires zijn een wake-up-call voor ingedutte relaties’
Een relatie onderhouden was nog nooit zo moeilijk. Wie gelooft in de ware liefde – die ene persoon die jou compleet maakt en in ál je behoeften voorziet – raakt hoe dan ook teleurgesteld. Gaan we daarom ook sneller vreemd? En wat drijft mensen om buiten de relatie te zoeken wat ze missen?
Wie zijn dat, de mensen die vreemdgaan, en hoeveel zijn het er? Het wordt de Belgische relatietherapeut Esther Perel vaak gevraagd.
Omdat mannen vaker opscheppen en vrouwen liever verzwijgen, lopen de schattingen uiteen van 25 tot 75 procent. Vreemdgaan gebeurt ook in open relaties, zegt Perel. ‘Zelfs als we vrij zijn om andere seksuele partners te hebben, worden we nog steeds aangetrokken tot wat verboden is.’
Waarom gaan mensen vreemd?
Wat Perel belangrijker vindt om te onderzoeken: waaróm gaan we vreemd? Die vraag stond centraal in haar TED-lezing van 2015, die bijna 25 miljoen keer online is bekeken.
Daarin zegt ze: ‘Vroeger was het huwelijk een economisch verbond, nu trouwen we uit liefde. Je moet dus aan een waslijst eisen voldoen: je moet de beste minnaar zijn, de beste vriend en vertrouwenspersoon, de beste ouder. Jij bent de uitverkorene, jij bent uniek. Gaat je partner dan vreemd, dan zegt dat dus eigenlijk: jij bent het toch niet.’
Tegelijkertijd leven we in een maatschappij waarin we geacht worden onze behoeftes na te jagen, altijd op zoek naar iets beters. Perel: ‘Vroeger scheidden we omdat we ongelukkig waren, nu scheiden we omdat we nóg gelukkiger willen zijn.’
Verlangen naar aandacht
Er wordt vaak gedacht dat de honger naar nieuwe prikkels en passie de grootste motivatie is om vreemd te gaan en zelfs om de eigen relatie te beëindigen. Maar volgens Perel gaat het bijna nooit om seks an sich, maar over een dieper verlangen.
Verlangen naar aandacht, je weer speciaal voelen. ‘Vreemdgangers zeggen bijna altijd: ik voel weer dat ik leef. Ook vertellen ze me vaak over het verlies van een vriend of familielid, dat existentiële vragen oproept: is dit het? Ga ik nog 25 jaar zo door?’
Een affaire kan de doodsteek zijn voor een relatie die toch al was leeggebloed. Maar voor stellen die niet meer communiceren kan het ook een wake-up-call zijn. Perel raadt hun aan het als een kans te zien. En om elkaar vragen te stellen als: wat haalde je uit de affaire dat je niet meer bij mij kon vinden, en: weet je wat ik de laatste tijd mis?
De meerderheid van de stellen blijft na een affaire toch bij elkaar, zegt Perel. ‘In de westerse wereld zullen de meeste mensen meerdere lange relaties hebben in hun leven.’ En dat kunnen volgens haar best achtereenvolgende relaties zijn met dezelfde partner.
Stellen waarvan een partner is vreemdgegaan, kunnen in haar optiek namelijk twee dingen doen: ‘Je kunt op zoek gaan naar een nieuwe partner. Maar je kunt ook proberen met je eigen partner een nieuwe, betere relatie op te bouwen.’
Lees ook: 3 manieren om relaties te verdiepen
Dit artikel is een verkorte versie van een artikel dat eerder in Psychologie Magazine verscheen.
